Kısa cevap: İhtiyari arabuluculuk, dava şartı olmayan bir özel hukuk uyuşmazlığında tarafların arabulucuyu kendilerinin seçtiği süreçtir. Başvuru arabuluculuk bürosuna değil, sicile kayıtlı arabulucuya yapılır. AL&KAR Hukuk ve Arabuluculuk Bürosu’nda altı uzman arabulucu görev yapar. Çağlayan’daki ofise, 0532 261 66 31 numarasından veya iletişim formundan ulaşılır. Karşı taraf teklifi kabul etmezse süreç açılmaz.

AL&KAR Hukuk ve Arabuluculuk Bürosu 2016’dan bu yana Çağlayan, Vatan Caddesi 25/2 Kâğıthane adresinde hukuk ve arabuluculuk işlerine bakar. Av. Arb. Alperen Karakuş. Aşağıdaki çerçeve Ekim 2026’daki 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu metnine göredir. Hangi uyuşmazlığın bu kapıya girdiği: ihtiyari arabuluculuk hangi uyuşmazlıklarda yapılır. Anlaşma belgesinin icrası: anlaşma belgesi ve icra.

İhtiyari arabuluculuk nedir?

Arabuluculuk, tarafların serbest iradesiyle, tarafsız bir üçüncü kişinin eşliğinde uyuşmazlığı konuştuğu özel hukuk yoludur. Arabulucu hüküm kurmaz. Çözüm, tarafların üzerinde anlaştığı metindir. Kanun bunu iki ilkeye bağlar. Birincisi iradiliktir. Taraflar başvurmakta, süreci sürdürmekte, bitirmekte ve vazgeçmekte serbesttir (m.3). İkincisi eşitliktir. İki taraf da süreç boyunca aynı haklara sahiptir.

Kanunun uygulama alanı, tarafların üzerinde serbestçe tasarruf edebilecekleri işlerden doğan özel hukuk uyuşmazlıklarıdır. Yabancılık unsuru taşıyan uyuşmazlık da bu ölçüte girer. Aile içi şiddet iddiasını içeren uyuşmazlık arabuluculuğa elverişli değildir (m.1).

İhtiyari yol ile dava şartı aynı başvuru değildir. Dava şartında başvuru, yetkili yerdeki arabuluculuk bürosuna yapılır. Arabulucuyu büro listeden belirler. Taraflar listede bir isim üzerinde anlaşırsa o arabulucu görevlendirilir (m.18/A). İhtiyari yolda bu büro adımı yoktur. Arabulucuyu, başka bir usul kararlaştırmadıkça taraflar seçer (m.14). Bir arabulucu seçilebileceği gibi birden fazla arabulucu da kararlaştırılabilir.

Ofisteki altı uzman arabulucuya nasıl ulaşılır?

İhtiyari dosyada ilk durak adliye koridoru değildir. Uyuşmazlığı anlatan kısa bir not ve karşı tarafın adı ile iletişim bilgisi yeter. Ofis, dosyanın gerçekten ihtiyari olup olmadığına bakar. Dava şartı listesindeyse bunu başvuru sırasında söyler. Yanlış kapıya yazılan dilekçe, ileride açılacak davanın son tutanak şartını kendiliğinden karşılamaz.

1. 0532 261 66 31’i arayın veya iletişim formunu doldurun. Konuyu, karşı tarafı ve varsa açılmış davanın mahkemesini yazın.
2. Dosyada büronun vekilliği yoksa, altı uzman arabulucudan biri görev için önerilir. Büro taraflardan birine vekillik ediyorsa aynı uyuşmazlıkta bürodan arabulucu görev almaz. Vekillik ile arabuluculuk aynı dosyada birleşmez.
3. Teklif karşı tarafa gider. Aksi kararlaştırılmadıkça otuz gün içinde olumlu cevap gelmezse teklif reddedilmiş sayılır (m.13/2). Süre, tarafların anlaşmasıyla kısaltılabilir veya uzatılabilir.
4. Kabul gelirse görüşmenin yeri, zamanı ve ücreti yazılır. Görüşme ofiste, tarafların anlaştığı başka bir yerde veya elektronik ortamda yapılabilir.
5. Anlaşma olursa anlaşma belgesi, olmazsa sürecin nasıl bittiğini gösteren tutanak düzenlenir. Tutanak arabulucu tarafından imzalanır. Taraf veya avukatı imzalamazsa sebep yazılarak yalnız arabulucu imzalar (m.17).

Adres: Çağlayan, Vatan Caddesi No: 25/2 Kâğıthane. Randevu saati, karşı tarafın kabulünden sonra netleşir. Kabulden önce verilen saat, sürecin başladığı anlamına gelmez.

Süreç nasıl işler?

Toplantıya taraf bizzat katılabilir. Kanuni temsilci veya avukat ile katılmak da mümkündür. Avukat bulundurmak ihtiyari süreçte zorunlu değildir. İmzaların ilam niteliği doğurup doğurmayacağı ayrı bir konudur ve anlaşma yazısında anlatılır.

Süreç, taraflar anlaşınca, bir taraf çekilince, taraflar birlikte bitirince, uyuşmazlığın elverişli olmadığı anlaşılınca veya arabulucu, taraflara danıştıktan sonra artık çaba sarf etmenin gereksiz olduğunu tespit edince sona erer (m.17). İhtiyari yolda kanun, dava şartındaki üç hafta artı bir hafta tavanını koymaz. O süre, büro görevlendirmesine bağlıdır (m.18/A-9). İhtiyari görüşmenin takvimini taraflar ile arabulucu kurar. Tek toplantıda biten dosya da vardır, birkaç haftaya yayılan dosya da.

Gizlilik esasdır. Görüşme için hazırlanan beyan ve belgeler, aksi kararlaştırılmadıkça sürecin dışına taşınmaz. Arabulucu, kural olarak bu konuşmalar hakkında tanık olmaz. Bu gizlilik, tarafların sonradan mahkemeye taşıyabileceği kendi eski belgelerini yok etmez. Yalnızca arabuluculuk için üretilen içeriği korur.

Dava açıldıktan sonra da başvurulur mu?

Evet. Taraflar dava açılmadan önce veya davanın görülmesi sırasında arabulucuya başvurma konusunda anlaşabilir. Mahkeme de tarafları bu yola teşvik edebilir (m.13/1). Dava sürerken varılan anlaşmanın icra edilebilirlik şerhi, davanın görüldüğü mahkemeden istenir. Dava açılmadan önceki anlaşmada şerh mercii, arabulucunun görev yaptığı yer sulh hukuk mahkemesidir. Şerhin her dosyada gerekip gerekmediği, imza düzenine ve uyuşmazlığın türüne bağlıdır.

Arabuluculuk sürecinin başlamasından sona ermesine kadar zamanaşımı durur ve hak düşürücü süre işlemez (m.16). Teklifin karşı tarafa ulaşması, tek başına süreci başlatmaz. Otuz gün susmak, kabul sayılmaz.

Ücret ve adli yardım

İhtiyari arabuluculukta ücreti taraflar öder. 2026 yılı Arabuluculuk Asgari Ücret Tarifesi 1 Ocak 2026’da yürürlüğe girmiştir. Aksi kararlaştırılmadıkça ücret eşit bölünür. Tarifedeki asgari tutarın altı kararlaştırılamaz. Bakanlığın, anlaşmama hâlinde iki saate kadar olan ücreti ödemesi dava şartı dosyasına aittir. İhtiyari dosyada bu ödeme yoktur.

Arabulucu, süreç başlamadan önce teklifte bulunan taraftan ücret ve masraf avansı isteyebilir. Alınan ücret, süreç sonunda arabuluculuk ücretinden mahsup edilir. Süreç hiç başlamazsa bu ücret iade edilmez. Masraftan kullanılmayan kısım iade edilir. Saatlik ve nispi tutarlar uyuşmazlığın türüne göre değişir: 2026 arabuluculuk ücreti ve arabuluculuk ücretli mi.

Ücreti karşılayamayacak taraf, arabuluculuk bürosunun bulunduğu yer sulh hukuk mahkemesinin kararıyla adli yardımdan yararlanabilir (m.13/3). Bu imkân, ihtiyari dosyayı kendiliğinden ücretsiz yapmaz. Talep ayrıca kurulur.

Anlaşma çıkmazsa ne olur?

Anlaşma çıkmaması, başvuruyu boşa düşürmez. Uyuşmazlık mahkemeye taşınabilir. Üzerinde anlaşılmayan husus dava konusu olmaya devam eder. Üzerinde anlaşılmış bir husus varsa, o husus hakkında dava açılamaz (m.18/5). Kısmi anlaşma mümkündür. Tutanak, anlaşılan ve anlaşılmayan başlıkları ayrı yazar.

Dosya aslında dava şartı kapsamında ise özel olarak yürütülen bir görüşme, arabuluculuk bürosunun son tutanağının yerine geçmez. Dava açmak için büro başvurusu ayrıca yapılır. Bu ayrım, uyuşmazlık türü yazısında tablo hâline getirilmiştir. İş sözleşmesinin sona erdirilmesi için kurulan ihtiyari tutanakların özel denetimi de ayrıdır: işveren ve ihtiyari arabuluculuk.

Sık sorulan sorular

Karşı taraf gelmezse arabulucu yine de belge düzenler mi?

Hayır. İhtiyari süreç, karşı tarafın kabulüyle başlar. Kabul yoksa anlaşma belgesi doğmaz. Otuz gün içinde olumlu cevap gelmemesi, teklifin reddi sayılır.

Arabulucuyu yalnız bir taraf seçebilir mi?

Teklif eden taraf, görüşmek istediği arabulucuyu karşı tarafa önerir. Süreci yürütecek kişiyi, başka usul kararlaştırmadıkça taraflar birlikte seçer. Karşı taraf o ismi kabul etmezse başka bir arabulucu önerilebilir veya süreç açılmaz.

Altı arabulucudan biri dosyamın avukatı olabilir mi?

Aynı uyuşmazlıkta hayır. Vekillik ile arabuluculuk bir dosyada birleşmez. Büro o tarafa vekillik ediyorsa, kadrodaki başka bir arabulucu da aynı dosyada görev almaz. Temsil ile arabuluculuk ayrı kapılardır.

Görüşme İstanbul dışından çevrimiçi yapılır mı?

Taraflar elektronik görüşmede anlaşırsa yapılabilir. Tutanak ve tebligat, üzerinde anlaşılan iletişim yoluyla tamamlanır. Karşı tarafın kabulü bu hâllerde de aranır.

İhtiyari arabuluculuk dava açma süresini durdurur mu?

Süreç başladıktan sonra, sona ermesine kadar zamanaşımı durur ve hak düşürücü süre işlemez. Henüz kabul edilmemiş bir teklif, bu süreyi kendiliğinden durdurmaz.

Bilgilendirme: Bu metin genel hukuki bilgilendirmedir. Anlaşma çıkacağı, karşı tarafın görüşmeye geleceği veya üzerinde anlaşılan hususun her dosyada dava konusu edilemeyeceği vaadi değildir. Uyuşmazlığın türü, başvuru kapısını değiştirir. Karar ve tutanak, tarafların iradesi ile arabulucunun düzenlediği belgeye bağlıdır.

Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır; hukuki tavsiye niteliği taşımaz. Randevu: 0532 261 66 31 — İletişim.